کریستوفر نولان از سینما فاصله میگیرد
«اودیسه» اقتباسی از منظومه حماسی همنام، اثر هومر، شاعر نامدار یونان باستان، است که سفر پرمخاطره «اودیسئوس»، پادشاه «ایتاکا»، را پس از پایان جنگ «تروآ» برای بازگشت به خانه روایت میکند. نولان این پروژه را با فیلمبرداری کامل روی دوربینهای IMAX 70mm ساخت؛ اثری که از همان ابتدا بهعنوان یکی از جاهطلبانهترین پروژههای کارنامه او شناخته شد.
مت دیمون در نقش «اودیسئوس»، آن هتوی در نقش «پنلوپه» و تام هالند در نقش «تلماخوس» در این اثر بازی میکنند و چهرههایی چون زندیا، رابرت پتینسون، لوپیتا نیونگو، جان برنتال، الیوت پیج، شارلیز ترون و تراویس اسکات نیز در آن حضور دارند. «اودیسه» از زمان آغاز اکران خصوصیاش با استقبال گسترده منتقدان روبهرو شد؛ بسیاری از منتقدان مقیاس عظیم تولید، فیلمبرداری و جاهطلبی روایی آن را ستودهاند. این فیلم از ۱۸ جولای ۲۰۲۶ اکران جهانی خود را آغاز کرده و یکی از مهمترین مدعیان فصل جوایز امسال به شمار میرود.
نولان گفت تجربه ساخت «اودیسه» از نظر جسمی و خلاقانه او و گروهش را تا آخرین حد توانشان پیش برده است. او در این باره گفت: قطعاً مرا و همه اعضای گروه را به آخرین حد از توانمان رساند.این کارگردان ۵۵ ساله افزود دشواری این پروژه با توجه به اقتباس از حماسه مشهور هومر اجتنابناپذیر بوده است و گفت: بالاخره این اودیسه است؛ طبیعی است که باید ساختنش دشوار باشد.
او تأکید کرد اگر ساخت فیلمی بر اساس این اثر کلاسیک آسان به نظر برسد، به معنای آن است که سازندگان حق مطلب را درباره آن ادا نکردهاند.نولان در سالهای اخیر با فاصلهای حدود سه سال فیلمهایش را روانه سینما کرده است؛ «میانستارهای» (Interstellar – ۲۰۱۴)، «دانکرک» (Dunkirk – ۲۰۱۷)، «تنت» (Tenet – ۲۰۲۰) و «اوپنهایمر» (Oppenheimer – ۲۰۲۳).
تازهترین فیلم او، «اودیسه»، نخستین فیلم بلند تاریخ محسوب میشود که بهطور کامل با دوربینهای آیمکس ۷۰ میلیمتری (IMAX 70mm) فیلمبرداری شده است. این اثر با ثبت امتیاز ۹۸ درصد در راتن تومیتوز، تاکنون بهترین واکنش منتقدان را در کارنامه نولان کسب کرده و بسیاری آن را یکی از مهمترین تجربههای سینمایی سال توصیف کردهاند.
گرچه طی ماههای گذشته برخی انتقادها در فضای مجازی نسبت به این فیلم مطرح شده بود، نولان این واکنشها را «بیاهمیت» خوانده و گفته بود بسیاری از منتقدان در فضای آنلاین اساساً فیلم را ندیدهاند. از جمله این انتقادات متوجه انتخاب نیونگو، بازیگر سیاهپوست، برای ایفای نقش «هلن تراوا» بود.
ایلان ماسک، مالک اسپیس ایکس و تسلا، یکی از مهمترین منتقدان روند انتخاب بازیگر در «اودیسه» است. او از ابتدای سال ۲۰۲۶ بارها نولان را به دلیل انتخاب بازیگران و آنچه «تسلیم شدن در برابر سیاستهای تنوع، برابری و شمول» مینامد، مورد انتقاد قرار داده است.ماسک پس از انتخاب نیونگو مدعی شد نولان «اعتبار خود را از دست داده» و بعدها حتی نوشت کارگردان بریتانیایی «اودیسه» را نابود کرده تا واجد شرایط اسکار شود. او همچنین پستهایی را بازنشر کرد که انتخاب الیوت پیج و دیگر بازیگران فیلم را بخشی از روندی برای «تخریب تمدن غرب» توصیف میکردند.
