خرسهای قطبی از آب شدن یخها بهره میبرند؟
شهره صدری – ذوب یخ شاید بهطور موقت به خرسهای قطبی کمک کند تا کارآمدتر شکار کنند، اما دانشمندان میگویند بهزودی ممکن است به جمعیتهای خرسهای قطبی آسیب بزند.
در سال ۲۰۱۵ تصویری هولناک از یک یک خرس قطبی که بهطرز وحشتناکی لاغر جهان را تکان داد و بحثهایی را درباره اینکه چگونه تغییرات اقلیمیِ ناشی از فعالیتهای انسانی این گونه را بهسوی انقراض سوق میدهد برانگیخت. هرچند هیچ شواهدی در دست نبود که نشان دهد آن خرس لاغر بهطور خاص بهدلیل گرمایش جهانی کموزن بوده است.
خرسهای قطبی از سوی اتحادیه بینالمللی حفاظت از طبیعت (IUCN) در رده گونههای آسیبپذیر طبقهبندی میشوند.
یک پژوهش در سال ۲۰۲۰ پیشبینی میکند که تا سال ۲۱۰۰ احتمالاً خرسهای قطبی در برخی بخشهای قطب شمال بهصورت محلی منقرض میشوند، حتی اگر انتشار گازهای گلخانهای کاهش یابد. اما برای جمعیتهای خرس قطبی که پیرامون جزیره نروژی سوالبارد زندگی میکنند، اوضاع کاملاً متفاوت است.
خرسهای قطبی سوالبارد چاقتر شدهاند؟
یک پژوهش تازه که در Scientific Reports منتشر شده نشان میدهد «وضعیت بدنی» خرسهای قطبی سوالبارد بهرغم کاهش چشمگیر یخهای دریایی در آبهای اطراف بهتر شده است. این با مشاهدات منتشرشده پیشین که کاهش جمعیت خرسهای قطبی را همزمان با آبشدن یخها گزارش میکرد، متفاوت است.
دما در منطقه دریای بارنتس پیرامون سوالبارد از سال ۱۹۸۰ در هر دهه تا ۲ درجه سلسیوس افزایش یافته است. با این حال بر اساس سرشماری سال ۲۰۰۴، جمعیت خرسهای قطبی دریای بارنتس حدود ۲۶۵۰ فرد برآورد شد و تا همین اواخر بهنظر نمیرسید کاهش یابد.
پژوهشگر جون آرس و همکارانش با استفاده از دادههای اندازهگیری بدن بین سالهای ۱۹۹۲ تا ۲۰۱۹ علتهای احتمالی ثبات جمعیت را بررسی کردند. آنها تغییرات شاخص ترکیب بدن خرسها (BCI) را مقایسه کردند؛ شاخصی که اغلب بهعنوان معیاری برای ذخایر چربی و وضعیت بدنی بهکار میرود.
این مطالعه نشان داد که هرچند شمار روزهای بدون یخ در طول یک دوره ۲۷ ساله حدود ۱۰۰ روز افزایش یافته، میانگین BCI خرسهای قطبیِ بالغ پس از سال ۲۰۰۰ بالا رفته است. به زبان ساده، ذخایر چربیِ خرسها با کاهش میزان یخ افزایش یافته است.
ذوب یخها چه تاثیری بر خرسهای قطبی دارد؟
دانشمندان میگویند این وضعیت میتواند ناشی از احیای منابع طعمهِ زمینی باشد که پیشتر توسط انسانها بیشازحد بهرهبرداری شده بودند، از جمله گوزن شمالی و والروس.
نظریه دیگری این است که کاهش یخهای دریایی میتواند باعث شود جانورانی مانند فکِ حلقهای در محدودههای کوچکتری از یخ دریا تمرکز پیدا کنند که شکار را برای خرسها بسیار کارآمدتر میکند.
با این حال نویسندگان هشدار میدهند که کاهش بیشتر یخهای دریایی ممکن است بهدلیل افزایش مسافتی که خرسها برای دسترسی به مناطق شکار باید طی کنند، از این پس بر جمعیتهای سوالبارد تاثیر منفی بگذارد. این موضوع پیشتر در دیگر جمعیتهای خرسِ قطبی مشاهده شده است.
به همین دلیل دانشمندان مشتاقاند پژوهشهای بیشتری انجام دهند تا بفهمند جمعیتهای مختلف خرسِ قطبی چگونه با قطب شمالِ در حال گرم شدن سازگار خواهند شد.
منبع: یورونیوز
